|
Skóra.
Promieniowanie UV.
Jak to się dzieje, że się opalamy?
Jak i po co się opalać?
Oparzenie słoneczne.
Skóra.
Skóra jest największym organem regulującym i ochronnym dla ciała. Poprzez nią
następuje nasz kontakt z otoczeniem. Podczas, gdy w minionych stuleciach bladość uważana była za wytworną, to obecnie naturalna
opalenizna ciała jest oznaką aktywności fizycznej, atrakcyjności i zdrowia. Opalenizna nie jest w zasadzie niczym innym jak ochroną
organizmu przed promieniami słonecznymi.
Promieniowanie.
Opalające nas promieniowanie słoneczne jest promieniowaniem ultrafioletowym - UV.
W zależności od wielu czynników jego skład i siła podlega dużym wahaniom. Najważniejsza jest wysokość Słońca nad horyzontem. Im wyżej
znajduje się Słońce, tym silniejsze promieniowanie UV. Nietrudno się domyślić, że największe natężenie występuje latem w godzinach
południowych. Natężenie promieni UV rośnie wraz z wysokością, jako że im wyżej, tym cieńsza jest warstwa atmosfery, która pochłania
część promieniowania. Dlatego w górach bardzo łatwo spiec się na czerwono. Dużą ilość promieni UV pochłaniają chmury oraz para wodna i
zawieszone w powietrzu pyły. Piasek, skały, woda, a zwłaszcza śnieg, odbijają sporą część promieniowania UV, tak więc na plaży czy
wysoko w górach jesteśmy narażeni na działanie nie tylko promieni padających z góry, ale i odbitych przez powierzchnie terenu.
Natomiast teren pokryty roślinnością pochłania promienie UV prawie zupełnie.
Promieniowanie ultrafioletowe dzieli się na trzy rodzaje: UV-A, UV-B oraz UV-C.
UV-A
- promieniowanie nieszkodliwe,
- wchłaniane tylko przez pierwszą warstwę skóry,
- przyczynia się do rozszerzenia pigmentu.
UV-B
- w bardzo dużej ilości jest szkodliwe,
- przenika w głąb skóry,
- przyczynia się do produkcji pigmentu w skórze,
- część promieniowania działa uzdrawiająco np. przyczyniając się do produkcji witaminy D3 (jednego
z czynników regulujących gospodarkę wapnia w organizmie, a co za tym idzie wpływającego na właściwą budowę kośćca i chroniącego
przed osteoporozą; witamina D3 pobudza system immunologiczny, zwiększa sprawność fizyczną, łagodzi depresje oraz oddziałuje
korzystnie na serce i układ krążenia).
UV-C
- promieniowanie bardzo szkodliwe, zabójcze dla organizmów żywych (do tego stopnia, że jest
stosowane do sterylizacji narzędzi chirurgicznych).
Agresywne promieniowanie UV-C powinno być w całości zatrzymywane przez warstwę
ozonową, a pozostałe dwa rodzaje promieniowania tylko w niewielkiej ilości powinny przedostawać się na powierzchnię ziemi. W
rzeczywistości jednak obecnie ilości promieniowania docierającego do nas są większe, z uwagi na fakt iż ochronna warstwa ozonowa
ulega z roku na rok rozrzedzeniu.
Jak to się dzieje, że się opalamy?
Promieniowanie UV-B pobudza specjalne komórki naskórka (melanocyty) do wzmożonego
tworzenia białego pigmentu - melaniny. Na swej drodze do górnych warstw skóry są one przyciemniane przez promienie UV-A i tlen zawarty
we krwi (pigmentacja pośrednia). Jeżeli miała już miejsce pigmentacja wstępna, to skóra natychmiast jest przyciemniana przez promienie
UV-A (pigmentacja bezpośrednia). W procesie opalania promieniom UV-B przypada jeszcze inne zadanie. Powodują one tworzenie zgrubienia
naskórka. Jeżeli optymalnie wykształcone zostaną obydwa właściwe skórze działania chroniące ją przed światłem (pigmentacja i zgrubienie
naskórka), to można osiągnąć nawet 40-krotną ochronę przed promieniowaniem świetlnym.
Jak i po co się opalać?
W przypadku zażywania lekarstw przed wyjściem na słońce należy przeczytać ulotkę na
opakowaniu lub skonsultować się z lekarzem, dobrze jest założyć okulary ochronne, a przed i po opalaniu stosować specjalne środki
pielęgnacyjne do opalania, pozwalające dłużej utrzymać opaleniznę, zapobiec wysuszeniu skóry oraz jej przedwczesnemu starzeniu.
Promieniowanie nadfioletowe mają bardzo pozytywny wpływ na proces leczenia wielu schorzeń: tj. choroby gardła i nosa, przewlekłe
nieżyty oskrzeli, dychawica oskrzelowa, krzywica, nerwobóle nerwów kulszowych, gościec tkanek miękkich, trądzik pospolity,
czyraczność, łuszczyca, łysienie plackowate, trudno gojące się rany, utrudniony zrost kostny, itd.
Oparzenie słoneczne.
Do oparzenia słonecznego może dojść nie tylko wtedy, gdy przebywamy bezpośrednio
w promieniach słońca. Taki sam skutek mogą mieć kąpiele słoneczne odbywane podczas lekkiej mgiełki, mimo że człowiek odczuwa wówczas
tylko miłe ciepło. Natężenie promieniowania UV nie zależy bowiem od temperatury powietrza, dlatego do oparzenia słonecznego może dojść
w chłodny, ale słoneczny dzień. Dla określenia natężenia promieniowania UV stosuje się tzw. indeks UV. Jest to jednostka miary
promieniowania UV, określająca wielkość jego oddziaływania na skórę człowieka (rumień wywołany przez UV).
|
